Црните топчиња, полни со лековит нектар, налик на боровница, со благо-киселкаст вкус сличен на дренка и невообичаена арома што потсетува на онаа на рибизлите, се вистинска витаминска бомба. Го зајакнуваат срцето, го регулираат крвниот притисок, ги зацврстуваат крвните садови, го намалуваат холестеролот и ја спречуваат појавата на атеросклероза.
Потекло и карактеристики
Потекнува од Северна Америка, а најраширена е во Русија. Отпорна е на ниски температури, па затоа ја нарекуваат сибирска боровница. Аронијата може да издржи температури до -45°C. Расте во облик на грмушка и може да достигне висина до 2 метри. Нејзиниот плод се јаде и има многу лековити својства, а може да се бере и до два месеца по зреењето.
Северноамериканските Индијанци ги користеле свежите плодови за спречување стомачни тегоби, а лисјата и кората ги користеле како чај за запирање крварење од рани.
За нејзино одгледување не се потребни посебни услови, ниту пак е потребно прскање, бидејќи е отпорна на болести и штетници.
Нутритивен состав и моќни антиоксиданти
Плодовите на црната аронија се исклучително богати со минерали и витамини. Од витамините содржи: Ц, А, Е, Б2, Б6, Б9 и реткиот витамин П. Од минерали содржи железо, калциум, калиум, манган, молибден, фосфор и јод.
Содржи висока концентрација на антиоксиданти (танини, биофеноли, флавоноиди, антоцијанини, катехини) и се смета дека има посилно антиоксидативно дејство од брусницата. Затоа е корисна во борбата против малигни заболувања и ефикасно го прочистува организмот од штетни материи, вклучително и тешки метали.
Познато е дека по нуклеарната катастрофа во Чернобил, плодовите на аронијата се користеле за ублажување на здравствените последици кај озрачените. Аронијата содржи и редок овошен шеќер сорбитол. Се смета дека помага во заштитата на организмот од штетни влијанија на зрачење.
Терапевтско дејство на аронијата по системи
Ја подобрува циркулацијата на крвта во крвните садови на главата и помага при главоболка и мигрена.
Придонесува за подобра работа на штитната жлезда, го регулира излачувањето на нејзините хормони и помага кај заболувања на штитната жлезда и гушавост.
Ја чисти крвта, ја подобрува циркулацијата, го намалува високиот крвен притисок и нивото на шеќер во крвта, и помага при атеросклероза, воспаление на вените и проширени вени.
Ги намалува грчевите и болките во желудникот, го смирува воспалението на слузницата и помага при чир и желудочни тегоби.
Ги смирува грчевите и болките во цревата, го намалува воспалението на слузницата и помага при пролив.
Ја подобрува работата на панкреасот и излачувањето на жолчката, помага во неутрализирање на штетните материи и е корисна при воспаление на жолчниот меур, жолчните канали, жолчен песок и жолчни камења.
Медицински истражувања и примена
Истражувањата на руските научници потврдиле дека зрелите плодови на аронијата имаат лековито дејство врз повеќе органи. Тие ја подобруваат работата на панкреасот и излачувањето на жолчката, помагаат при воспаленија и оштетувања, како и при жолчни заболувања. Делуваат благотворно на желудникот и цревата, ги смируваат грчевите и воспаленијата и помагаат при пролив.
Аронијата придонесува за намалување на нивото на шеќер во крвта, помага при заболувања на штитната жлезда и го зајакнува имунитетот. Исто така, ја подобрува циркулацијата, го намалува крвниот притисок и помага при проблеми со вените. Го подобрува и снабдувањето со крв на мозокот, што помага при главоболка и мигрена. Поради своето дејство, аронијата е вброена меѓу лековитите растенија.
Препораки за консумирање
Ако се изедат три до четири зрна пред секое јадење, се зајакнува срцето и се регулира крвниот притисок. Сокот од плодот ги зацврстува крвните садови, го намалува холестеролот и спречува појава на атеросклероза. Нутриционистите препорачуваат да се консумираат 10–15 зрна аронија дневно.
Употреба во гастрономијата
Освен сок и чај, од аронијата може да се подготват вкусни производи како мармалад, компот, овошни каши, желе, сирупи и разни слатки. Кога се меша со друго овошје, се добива богата арома и убава темна боја.
Зрелите, слатко-киселкасти плодови можат да се јадат свежи, особено се препорачуваат при проблеми со желудникот и цревата и при пролив. Може да се користат варени, печени или сушени, а може и да се замрзнат за подоцнежна употреба. Поради високата содржина на пектин, плодовите се особено погодни за подготовка на мармалад, особено во комбинација со круши и рибизли. Можат и да се сушат, мелат и да се додаваат во тесто за леб, печива и колачи.
